Yaşam Kaynağı: Kur’an
‹ 6

En'âm الْاَنْعَامِ

Mekke 165 âyet Cüz 7 Sayfa 127 İniş sırası 55

Sûre hakkında
Mekke döneminde inmiştir. Kuvvetli görüşe göre, 91, 92, 93, 151, 152 ve 153. âyetler Medine’de inmiştir. 165 âyettir. Adını, 136, 138 ve 139. âyetlerde yer alan “el-En’âm” kelimesinden almıştır. En’âm, koyun, keçi, deve ve sığır cinsi ehli hayvanları ifade eden bir kelimedir. Sûrede başlıca tevhide, adalete, peygamberliğe, ahirete dair meseleler ile küfrün ve batıl inançların reddi ve bazı temel ahlâk kuralları konu edilmektedir.

En'âm 6/138

Sayfa 145

وَقَالُوا هٰذِهٖٓ اَنْعَامٌ وَحَرْثٌ حِجْرٌؗ لَا یَطْعَمُهَٓا اِلَّا مَنْ نَشَٓاءُ بِزَعْمِهِمْ وَاَنْعَامٌ حُرِّمَتْ ظُهُورُهَا وَاَنْعَامٌ لَا یَذْكُرُونَ اسْمَ اللّٰهِ عَلَیْهَا افْتِرَٓاءً عَلَیْهِؕ سَیَجْزٖیهِمْ بِمَا كَانُوا یَفْتَرُونَ

Diyanet meali

Bir de (asılsız iddialarda bulunarak) dediler ki: "Bunlar yasaklanmış hayvanlar ve ekinlerdir. Onları bizim dilediklerimizden başkası yiyemez. (Şunlar da) sırtları (binilmesi ve yük yüklemesi) haram edilmiş hayvanlardır." Bir kısım hayvanları da keserken üzerlerine Allah'ın adını anmazlar. (Bütün bunları) Allah'a iftira ederek yaparlar. Bu iftiraları sebebiyle Allah onları cezalandıracaktır.

Kelime meali

وَقَالُوا Ve dediler ki
هٰذِهٖٓ İşte bunlar
اَنْعَامٌ Hayvanlar
وَحَرْثٌ حِجْرٌؗ ekin
لَا Yasaktır
یَطْعَمُهَٓا Onu yemez
اِلَّا Ancak
مَنْ O kimse ki
نَشَٓاءُ Biz diliyoruz
بِزَعْمِهِمْ Kendilerince
وَاَنْعَامٌ Bir takım hayvanlar
حُرِّمَتْ Haram kılınmıştır
ظُهُورُهَا Onların sırtları
وَاَنْعَامٌ Bir takım hayvanlar da
لَا یَذْكُرُونَ Onlar zikretmezler
اسْمَ اللّٰهِ Allah’ın ismini
عَلَیْهَا Onların üzerine
افْتِرَٓاءً İftira olarak
عَلَیْهِؕ O’na
سَیَجْزٖیهِمْ Yakında onları cezalandıracaktır
بِمَا O şey sebebiyle ki
كَانُوا Onlar idiler
یَفْتَرُونَ İftira ediyorlar

Burada Câhiliye Arapları’nın bazı hayvanlar ve ziraî ürünlerle ilgili geleneksel uygulamalarına işaret edilmektedir. Buna göre Araplar söz konusu varlıkları üç kısma ayırırlardı: Bunlardan tanrıları için adadıklarından sahipleri yiyemez; ancak put bakıcıları, kutsal mekânların hizmetçileri veya buraları ziyarete gelenler gibi mal sahiplerinin uygun gördüğü kimseler yararlanabilirdi. Bahîre, sâibe, vasîle ve hâm isimleriyle andıkları bir kısım hayvanlara binmeyi yasaklar (bk. Mâide 5/103), bir kısmını keserken de Allah’ın adını özellikle anmazlar, bir rivayete göre bunları putlarının adını anarak keserlerdi (Râzî, XIII, 207). Âyette dolaylı olarak bu tür uygulamalar şirk dininin kalıntıları sayılmakta ve ilga edilmekte; müşriklerin, icat ettikleri bu tür bâtıl uygulamalar yüzünden cezalandırılacakları bildirilmektedir.

Kaynak: Diyanet İşleri Başkanlığı, Kur’an Yolu Tefsiri · Cilt: 2 Sayfa: 477

Tefsirde anılan âyetler

Diyanet bu âyetin açıklamasında bu âyetlere atıf yapar.

مَا جَعَلَ اللّٰهُ مِنْ بَحٖیرَةٍ وَلَا سَٓائِبَةٍ وَلَا وَصٖیلَةٍ وَلَا حَامٍۙ وَلٰكِنَّ الَّذٖینَ كَفَرُوا یَفْتَرُونَ عَلَى اللّٰهِ الْكَذِبَؕ وَاَكْثَرُهُمْ لَا یَعْقِلُونَ

Allah ne "Bahîre" ne "Sâibe", ne "Vasîle" ne de "Hâm" diye bir şey meşru kılmamıştır. Fakat, inkar edenler Allah'a karşı yalan uyduruyorlar. Zaten çoklarının aklı da ermez.

Diyanet tefsirinde bu âyetle ilgili hadis kaydı yok.

Yapay zekâdan faydalanılmıştır; hata olabilir.

Hata bildir
Bu âyette ne hatalı?

İpucu: Klavyede ← ve → tuşlarıyla âyetler arasında geçebilirsiniz.