Yûsuf 12/42
Sayfa 239
وَقَالَ لِلَّذٖی ظَنَّ اَنَّهُ نَاجٍ مِنْهُمَا اذْكُرْنٖی عِنْدَ رَبِّكَؗ فَاَنْسٰیهُ الشَّیْطَانُ ذِكْرَ رَبِّهٖ فَلَبِثَ فِی السِّجْنِ بِضْعَ سِنٖینَؕࣖ
Diyanet meali
Yûsuf, onlardan kurtulacağını düşündüğü kişiye, "Efendinin yanında beni an", dedi. Fakat şeytan O'nu efendisine hatırlatmayı unutturdu da bu yüzden o, birkaç yıl daha zindanda kaldı.
Kur'an Yolu Meali
Onlardan, kurtulacağına inandığı kişiye, “Efendinin yanında benden bahset” dedi. Fakat şeytan ona, efendisine Yûsuf’tan söz etmeyi unutturdu. Dolayısıyla Yûsuf birkaç sene daha zindanda kaldı.
Açıklamalı Meal · Saffet Bakırcı
Yûsuf, bu ikisinden, hapisten kurtulacağını düşündüğü kişiye, ‘Buradan çıkıp saraya gittiğinde, efendinin huzurunda benden, benim size anlattığım bu gerçeklerden, hak dinden söz et ve haksız yere zindana atıldığımı ona söyle!’ diye tembihledi. Derken, Yûsuf’un yorumu aynen gerçekleşti; adamlardan biri idam edildi, diğeri de krala hizmet etmek üzere eski görevine geri döndü. Fakat şeytan, Yûsuf’un söylediklerini ve durumunu krala arz etmeyi ona unutturdu. Böylece Yûsuf, birkaç yıl daha zindanda kaldı ve zindandaki eğitimi, bir süre daha devam etti..
Kelime meali
Bu arada Hz. Yûsuf, kurtulacağına inandığı gençten kendisinin suçsuz olduğunu ve haksız yere zindana atılmış bulunduğunu krala anlatmasını rica etti, fakat genç zindandan çıktıktan sonra Yûsuf’un ricasını unuttu. Böylece Yûsuf birkaç yıl daha zindanda kaldı.
“Fakat şeytan ona, efendisine Yûsuf’tan söz etmeyi unutturdu” meâlindeki cümle müfessirler tarafından iki farklı şekilde yorumlanmıştır:
☼a) Şeytan Hz. Yûsuf’a Allah’ı anmayı unutturdu. Böylece Yûsuf, zindan arkadaşından kendisinin suçsuz olduğunu krala hatırlatmasını rica etti de kurtuluşu Allah’tan dilemedi. Bundan dolayı Allah onu birkaç yıl daha zindanda tutarak cezalandırdı. Bu konuda rivayet edilen bir de hadis vardır. Resûlullah şöyle buyurmuştur: “Yûsuf bu sözü söylememiş olsaydı, zindanda bu kadar uzun süre kalmazdı. Zira o kurtuluşu Allah’tan başkasından istedi” (Taberî, XII, 223). Gerek bu yorum gerekse delil olarak getirilen bu hadis, diğer müfessirler tarafından zayıf kabul edilmiştir (İbn Kesîr, IV, 317).
☼b) Şeytan, zindandan çıkan gence Hz. Yûsuf’un durumunu efendisi krala anlatmayı unutturdu. Dolayısıyla Yûsuf birkaç yıl daha zindanda kaldı. Müfessirlerin birçoğu bu mânayı tercih etmişlerdir. Çünkü bir peygamberin gerektiğinde insanlardan yardım istemesi, kurtuluş yollarını araması Allah’ı unuttuğunu göstermez. 45. âyet de bu mânayı destekler mahiyettedir.
Hz. Yûsuf’un zindanda kaldığı süre hakkında beş, yedi, on iki veya on dört yıl şeklinde farklı rivayetler vardır (Şevkânî, III, 34).
Kaynak: Diyanet İşleri Başkanlığı, Kur’an Yolu Tefsiri · Cilt: 3 Sayfa: 234
Diyanet tefsirinde bu âyetle ilgili bir âyet atfı yok.
Diyanet tefsirinde bu âyetle ilgili hadis kaydı yok.